جریان «حردلی» در رژیم صهیونیستی، بهعنوان یک گروه مذهبی محدود، به سرعت به شبکهای تأثیرگذار در عرصههای مختلف تبدیل شده است. این جریان که به سختگیری مذهبی و ملیگرایی یهودی معروف است، در حال حاضر مدارس دینی، شهرکها، ارتش و عرصه سیاست را دربر میگیرد. جنگ اخیر غزه، بُعد جدیدی از این تحول را نمایان کرده و باعث ظهور گفتمانی دینی و مسیحایی در میان سربازان و افسران شده است.
تحول در نگاه به سرزمین و فلسطینیان
تحولات جاری در رژیم صهیونیستی، بهویژه پس از جنگ غزه، پرسشی را بهوجود آورده است: چگونه یک جریان مذهبی با تعداد محدود میتواند بر نگاه رژیم به سرزمین، جنگ و فلسطینیان تأثیر بگذارد؟ حردلیها، که مخفف عبارت عبری «حریدیم ملیگرا» هستند، صهیونیستهایی هستند که برای دولت رژیم صهیونیستی ارزش دینی قائلند و از خدمت نظامی و مشارکت در نهادهای دولتی این رژیم حمایت میکنند. این در حالی است که آنها از نظر سختگیری مذهبی و اجتماعی، نزدیکتر به جریانهای حریدی هستند.
بیشتر بخوانید: انتخابات پارلمانی روسیه؛ نمایشی برای حفظ دیالوگ با جامعه
تاریخچه و رشد حردلیگری
«یائیر شِلِگ»، پژوهشگر حوزه دین و دولت در مؤسسه دموکراسی رژیم صهیونیستی، در پژوهشهای خود به تاریخ و ایدئولوژی حردلیگری پرداخته است. وی اعلام کرده است که این جریان حدود نیم قرن پیش در درون صهیونیسم دینی شکل گرفته و به ترکیب صهیونیسم، خدمت نظامی و سختگیری مذهبی پرداخته است. شلگ در مقالهای از سال ۲۰۲۰، برآورد کرده بود که حردلیها حدود ۱۲ درصد از افرادی را تشکیل میدهند که خود را مذهبی ـ ملیگرا معرفی میکنند.
اما نظرسنجیهای جدید نشان میدهد که این نسبت در حال افزایش است. بر اساس نظرسنجی روزنامه «یدیعوت آحرونوت»، در سپتامبر ۲۰۲۶، ۱۷ درصد از پیروان صهیونیسم دینی خود را ملیگرای توراتی/حردلی معرفی کردهاند. این افزایش، نشانهای از تداوم حضور هویت حردلی در جامعه مذهبی ـ ملیگرای رژیم صهیونیستی است.
برای درک بهتر نفوذ این جریان، باید بین صهیونیسم دینی، حردلیگری و کهانیسم تمایز قائل شد. حردلیگری بهعنوان شاخهای از صهیونیسم دینی، محافظهکارتر و سختگیرتر است و به شریعت، خاخامها و سرزمین اسرائیل اهمیت ویژهای میدهد. این جریان، بخشهای مهمی از فرهنگ لیبرال و فردگرایی را رد میکند.
در نهایت، حردلیها به کنترل سرزمین و دولت معنایی دینی میدهند. آنها بر این باورند که حاکمیت بر کرانه باختری، بخشی از «سرزمین اسرائیل» است و این موضوع با یک روند دینی و تاریخی پیوند دارد. بدین ترتیب، خروج رژیم صهیونیستی از غزه در سال ۲۰۰۵ میلادی، برای این جریان یک شوک بود و خواهان افزایش نفوذ صهیونیسم دینی در نهادهای دولتی شد.
بیشتر بخوانید: عربستان سعودی در تله استراتژیک حوثیها گرفتار شده است · نظامیان صهیونیستی، مسجد ابراهیمی در الخلیل را تعطیل کردند
الجزارا فارسی
روایت خاورمیانه



